1.1.1. Mahlaslı Olup Olmayışlarına Göre Murabbalar
Mahlaslarının bulunup bulunmayışına göre murabbaları gösteren tablo aşağıdadır:
| | 15.yy | 16.yy | 17.yy | 18.yy | 19.yy | Toplam | Oran % |
| Mahlassız | 4 | 15 | 11 | 18 | 102 | 150 | 9 |
| Mahlaslı | 55 | 832 | 36 | 286 | 308 | 1517 | 91 |
| Toplam | 59 | 847 | 47 | 304 | 410 | 1667 | |
Tablo F Mahlaslı olup olmayışlarına göre 15-19.yüzyıl murabbaları tablosu
İncelediğimiz murabbaların % 91’i mahlaslı murabbadır.
1.1.1.1. Mahlaslı Murabbalar
Bütün murabbalar içindeki oranı % 91’dir. bütün şiirler içindeki mahlaslı şiirlerin oranı % 91,26’dır.
Mahlaslı şiiri bulunan şairler şunlardır:
15.yüzyılda Aynî-i Tirmizî (3) ve Sa’dî-i Cem (1) tarafından yazılan dört şiirin dışında bütün şiirler mahlaslıdır. Bu yüzyılda mahlaslı şiir yazan şairler şunlardır: Aynî-i Tirmizî (4), Selîmî (1), Şehdî (2), Şeyh (1), Necâtî (1), Nasîbî (1), Mesîhî (3), Nizâmî (2), Nihânî (2), Râzî (1), Resmî (1), Seyfî (1), Sa’dî-i Cem (3), Adlî (1), Ahmed Paşa (2), Ahî (1), Cem Sultan (3), Ca’fer Çelebi (9), Halîlî (2), Hızrî (1), Hafî (2), İlâhî (1), Kemâlî (2), Sarıca Kemâl (1), Mihrî (6), Melîhî (1).
16.yüzyılda Misâlî (2), Cenâbî (1), Vasfî (2), Usûlî (2), Ubeydî (5), Şevkî (1), Yahyâ Beg (26), Yakînî (1), Yetîm (2), Zâtî (22), Zamîrî (1), Za’îfî (5), Za’fî (23), Muhibbî (30), Özrî (1), Remzî (1), Revânî (1), Sezâyî (1), Sehâyî (1), Safâyî (1), Nazmî (519), Nihâlî (1), Nev’î (4), Nisâyî (2), Ayânî (1), Atâ (1), Ahmed Sârbân (2), Amrî (5), Ãşık Çelebi (7), Basîrî (1), Fevrî (7), Fazlî (1), Fuzûlî (5), Gedâyî (1), Hüdâyî (1), Hayâlî (1), Hayretî (26), Hıfzî (1), Hevesî (1), Hadîdî (1), İshak (4), Kâmî (1), Lâmi’î (5), Me’âlî (8), Hıtâbî (4), Helâkî (7), Aşkî (59), Şâhî (21), Hatâyî (6).
17.yüzyılda Fenâyî (29), Fütûhî (1), Şemsî (2), Nâ’ilî (2), Es’ad-ı Bağdâdî (1), Sabrî (1).
18.yüzyılda Dâniş Süleymân (1), Nebzî (1), Râşid (3), Hâtif Ali (14), Refî’ (1), Hanîf (1), Sâlim (1), Hâtem (2), Enîs (2), Ãkif (3), Refî’-i Amidî (1), Re’fet (5), Neyyir (1), Râşid (2), Neylî (1), Nedîm (32), Seyyid Vehbî (3), Feyzî (5), Esîf (2), Nâfiz (40), Fennî (9), Mahtûmî (19), Cesârî (2), Nazîm Yahyâ (8), Neş’et (1), Sâmî (5), Selâmî (1), Müştak (2), Esrâr Dede (3), Dürrî (2), Gâlib (10), İzzet Ali Paşa (3), İlhâmî (67),Fâzıl (15), Hâşim Baba (18).
19.yüzyılda Dâniş Mehmed (1), Fehîm-i Sânî (3), Fatîn (5), Senîh (18), Nevres (6), Mahmûd Celâleddîn Paşa (4), Vâsıf (147), Türâbî (3), Aczî (14), Şeref Hanım (33), Said (12), Sermed (44), Ahmed Râsim (6), Hilmî (2), İffet (1), Leylâ Hanım (9).
1.1.1.2. Mahlassız Murabbalar
Bütün murabbalar içindeki oranı % 9’dur. bütün şiirler içindeki mahlassız şiirlerin oranı % 8,74’tür. XIX. yüzyılda mahlassız murabba yazmak daha yaygınlaşmıştır.
Şu şairler mahlassız murabba yazmışlardır:
15.yüzyılda Aynî-i Tirmizî (3), Sa’dî-i Cem (1).
16.yüzyılda Zâtî (3), Za’fî (1), Muhibbî (1), Fevrî (1), Fehmî-i Cânbâz (1), Hayâlî (1), Kemâl Paşa-zâde (1), Lâmî’î (1), Hıtâbî (2), Helâkî (1), Şâhî (2).
17.yüzyılda Nâ’ilî (9), Es’ad-ı Bağdâdî (2).
18.yüzyılda Hâtif Ali (5), Nâşid (1), Nâfiz (5), Esrâr Dede (1), Fıtnat (2), İzzet Ali Paşa (3).
19.yüzyılda Fatîn (9), Senîh (1), Pertev Paşa (3), Nevres (1), Mahmûd Celâleddîn Paşa (32), Vâsıf (47), Şeref Hanım (2), Said (1), Sermed (4), Ahmed Râsim (1), Hilmî (1).
1.1.2. Mahlas Bendlerine Göre Murabbalar
Mahlasların şiirde geçtiği yere göre murabbaları iki kısımda inceledik. İlgili tablo aşağıdadır:
| | 15.yy | 16.yy | 17.yy | 18.yy | 19.yy | Toplam | Oran % |
| Diğer bendlerdeki mahlaslar | 1 | 0 | 0 | 2 | 2 | 5 | 0,33 |
| Son benddeki | 54 | 832 | 36 | 284 | 306 | 1512 | 99,67 |
| Toplam | 55 | 832 | 36 | 286 | 308 | 1517 | |
Tablo G 15-19.yüzyıl murabbalarına ait mahlas yeri tablosu
1.1.2.1. Mahlası Son Bendde Bulunan Murabbalar
Bütün murabbalar içindeki oranı % 99,67’dir. Bütün mahlaslı şiirler içindeki oranı % 99,71’dir.
Şu şairler mahlası son bendde olan murabba yazmışlardır:
15.yüzyılda Aynî-i Tirmizî (4), Selîmî (1), Şehdî (2), Şeyh (1), Necâtî (1), Nasîbî (1), Mesîhî (3), Nizâmî (2), Nihânî (2), Râzî (1), Resmî (1), Seyfî (1), Sa’dî-i Cem (3), Adlî (1), Ahmed Paşa (2), Ahî (1), Cem Sultan (3), Ca’fer Çelebi (9), Halîlî (2), Hızrî (1), Hafî (2), İlâhî (1), Kemâlî (2), Sarıca Kemâl (1), Mihrî (5), Melîhî (1).
16.yüzyılda Misâlî (2), Cenâbî (1), Vasfî (2), Usûlî (2), Ubeydî (5), Şevkî (1), Yahyâ Beg (26), Yakînî (1), Yetîm (2), Zâtî (22), Zamîrî (1), Za’îfî (5), Za’fî (23), Muhibbî (30), Özrî (1), Remzî (1), Revânî (1), Sezâyî (1), Sehâyî (1), Safâyî (1), Nazmî (519), Nihâlî (1), Nev’î (4), Nisâyî (2), Ayânî (1), Atâ (1), Ahmed Sârbân (2), Amrî (5), Ãşık Çelebi (7), Basîrî (1), Fevrî (7), Fazlî (1), Fuzûlî (5), Gedâyî (1), Hüdâyî (1), Hayâlî (1), Hayretî (26), Hıfzî (1), Hevesî (1), Hadîdî (1), İshak (4), Kâmî (1), Lâmi’î (5), Me’âlî (8), Hıtâbî (4), Helâkî (7), Aşkî (59), Şâhî (21), Hatâyî (6).
17.yüzyılda Fenâyî (29), Fütûhî (1), Şemsî (2), Nâ’ilî (2), Es’ad-ı Bağdâdî (1), Sabrî (1).
18.yüzyılda Dâniş Süleymân (1), Nebzî (1), Râşid (3), Hâtif Ali (14), Refî’ (1), Hanîf (1), Sâlim (1), Hâtem (2), Enîs (2), Ãkif (3), Refî’-i Amidî (1), Re’fet (4), Neyyir (1), Râşid (2), Neylî (1), Nedîm (32), Seyyid Vehbî (3), Feyzî (5), Esîf (2), Nâfiz (40), Fennî (9), Mahtûmî (19), Cesârî (2), Nazîm Yahyâ (8), Neş’et (1), Sâmî (5), Selâmî (1), Müştak (2), Esrâr Dede (3), Dürrî (2), Gâlib (9), İzzet Ali Paşa (3), İlhâmî (67),Fâzıl (15), Hâşim Baba (18).
19.yüzyılda Dâniş Mehmed (1), Fehîm-i Sânî (3), Fatîn (5), Senîh (18), Nevres (6), Mahmûd Celâleddîn Paşa (4), Vâsıf (146), Türâbî (3), Aczî (14), Şeref Hanım (33), Said (12), Sermed (43), Ahmed Râsim (6), Hilmî (2), İffet (1), Leylâ Hanım (9).
1.1.2.2. Mahlası Diğer Bendlerde Bulunan Murabbalar
Bütün mahlaslı murabbalar içindeki oranı % 0,33; bütün mahlaslı şiirler içindeki oranı % 0,29’dur.
Şu şairler tarafından yazılmıştır:
15.yüzyılda Mihrî (1).
18.yüzyılda Re’fet (1), Gâlib (1).
19.yüzyılda Vâsıf (1), Sermed (1). Grafiği aşağıdadır:
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder